Mimo iż pierwsze związki bogatych portów powstały na terenie Niderlandów, to największe znaczenie zdobyła Hanza niemiecka, która powstała jako wolny związek kilku miast północnych Niemiec i innych metropolii w krajach nadbałtyckich.Wkrótce opanowała rynki północnoeuropejskie, a była tak potężna, że mogła wpływać na politykę państw bałtyckich i skandynawskich.Hanza walczyła o monopol na handel, dlatego zwalczała piractwo na Bałtyku i Morzu Północnym, prowadziła liczne wojny w obronie przywilejów swoich członków, ustalała kodeks handlowy, wydawała mapy morskie i wytwarzała przyrządy nawigacyjne, zdobywałą koncesje na handel dla swoich kupców.

W szesnastym wieku miasto dynamicznie się rozwijało, wówczas też poważnie rozbudowano sieć kanałów.Praktyczni i wykorzystujący każdą sposobność do zawierania transakcji obywatele Amsterdamu dalecy byli od politycznych i religijnych skrajności.Na schronienie mogli tu liczyć ludzie wszelkich narodowości wyznający różne religie i poglądy polityczne - Flamandowie z hiszpańskiej części Niderlandów, Żydzi wypędzeni z Półwyspu Iberyjskiego, francuscy hugenoci czy purytanie z Anglii.

W siedemnastym wieku Amsterdam zdobył również pozycję ważnego ośrodka finansowego, między innymi za sprawą amsterdamskiego banku giełdowego, który powstał aby uregulować chaotyczny rynek finansowy ówczesnej Europy, a tutejsza giełda uważana jest za najstarszą instytucję tego typu na świecie.